ԼԵՌՆԱՅԻՆ ՂԱՐԱԲԱՂԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆ

ПРАВИТЕЛЬСТВО НАГОРНО-КАРАБАХСКОЙ РЕСПУБЛИКИ

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

П О С Т А Н О В Л Е Н И Е

ք.Ստեփանակերտ

г.Степанакерт

Միայնակ մայրերին ամենամսյա պետական նպաստի նշանակման ու վճարման կարգի մասին կանոնադրությունը և մինչև 2 տարեկան երեխա ունեցող անձանց` երեխաների խնամքի համար ամենամսյա պետական նպաստի նշանակման ու վճարման կարգի մասին կանոնադրությունը հաստատելու մասին

Միայնակ մայրերին և մինչև 2 տարեկան երեխա ունեցող անձանց երեխաների խնամքի համար ամենամսյա պետական նպաստի նշանակման և վճարման հարցերը կանոնակարգելու նպատակով Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության կառավարությունը որոշում է`

1. Հաստատել`

ա/ միայնակ մայրերին ամենամսյա պետական նպաստի նշանակման ու վճարման կարգի մասին կանոնադրությունը /կցվում է/.

բ/ մինչև 2 տարեկան երեխա ունեցող անձանց` երեխաների խնամքի համար ամենամսյա պետական նպաստի նշանակման ու վճարման կարգի մասին կանոնադրությունը /կցվում է/:

2. Սույն որոշումը կիրարկել 1995 թվականի հուլիսի 1-ից:

ԿԱՆՈՆԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ

1. Ընդհանուր դրույթներ

1. Միայնակ մայրերին /ամուսնության մեջ չգտնվող/ պետական նպաստներ /հետագայում` նպաստ/ նշանակվում ու վճարվում է երեխաներին կերակրելու և դաստիարակելու համար, եթե երեխայի ծննդյան վկայականում բացակայում է երեխայի հոր մասին գրանցումը, կամ եթե երեխայի հոր մասին գրանցումը կատարվել է սահմանված կարգով` մոր ցուցումով:

2. Նպաստ ստանալու իրավունք ունեցող միայնակ մայրերը նպաստի նշանակման համար կարող են դիմել այդ իրավունքը ծագելուց հետո ցանկացած ժամանակ, առանց ժամկետի սահմանափակման:

3. Անկախ երեխաների թվից, միայնակ մորը վճարվում է նպաստ` Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված չափով:

Միայնակ մայրերին նպաստ վճարվում է մինչև 17 տարեկան երեխաների /պետպատվերով սովորող և կրթաթոշակ չստացողներին` մինչև 18 տարեկան, բացի ուսման 10 ամսից ավելի տևողությամբ պրոֆեսիոնալ-տեխնիկական ուսումնարանների սովորողներից/ համար:

4. Նախկինում ամուսնության մեջ եղած կանանց նպաստ նշանակվում է այն երեխաների համար, ովքեր ծնվել են ամուսնալուծությունից, ամուսնու մահվանից կամ նրա անհայտ կորելուց առաջ, կամ հետո` այլ անձանցից, եթե երեխայի ծննդյան վկայականում բացակայում է հոր մասին գրանցումը, կամ եթե երեխայի հոր մասին գրանցումը կատարվել է սահմանված կարգով` մոր ցուցումով:

5. Միայնակ մոր ամուսնանալու դեպքում նրան իրավունք է վերապահվում ստանալու նշանակված նպաստը:

6. Նպաստ չի նշանակվում և նախկինում նշանակված նպաստի վճարումը դադարեցվում է այն դեպքում, երբ մայրը երեխայի համար կերակրողին կորցնելու գծով կենսաթոշակ կամ ալիմենտ է ստանում, ինչպես նաև` այն դեպքում, եթե այն անձը, որից մայրը նախկինում երեխա է ունեցել, սահմանված կարգով իրեն ճանաչել է երեխայի հայր, կամ եթե երեխան որդեգրված է, կամ եթե երեխան գտնվում է պետության լրիվ ապահովության տակ:

7. Կինը, որը երեխաներ ունի այն անձից, որի հետ եղել և մնում է չգրանցված ամուսնության մեջ, բայց ապրում է նրա հետ համատեղ, վարում է ընդհանուր տնտեսության և համատեղ դաստիարակում երեխաներին, միայնակ մոր համար սահմանված պետական նպաստի իրավունք չունի:

8. Միայնակ մոր երեխաներին սահմանված կարգով խնամակալի դաստիարակությանը հանձնելու դեպքում /մոր մահվան, նրա հիվանդության և այլ պատճառներով/ հասանելիք պետական նպաստը նշանակվում և վճարվում է խնամակալին` անկախ մոր մահվան համար երեխաներին կենսաթոշակ նշանակելուց:

9. Եթե ամուսնական հարաբերությունների մեջ չգտնվող կինը որդեգրման ակտի ծնողների գրանցման սյունակում գրանցվել է որպես իր կողմից որդեգրվող երեխայի մայր և եթե որդեգրման ակտի ծնողների գրանցման սյունակում հոր անունը բացակայում է, կամ լրացված է մոր ցուցումով, ապա նրան, որպես միայնակ մոր, նպաստ նշանակվում է ընդհանուր հիմունքներով, բայց` ոչ շուտ այն ամսվանից, երբ նա գրանցվել է որպես մայր:

2. Նպաստի նշանակման կարգը

10. Նպաստի նշանակման համար գրավոր դիմումները ներկայացվում են ըստ բնակության հաշվառման (գրանցման) վայրի` շրջանային /քաղաքային/ վարչակազմերի սոցիալական ապահովության բաժիններին:

11. Նպաստի նշանակման համար դիմումին կցվում են`

ա/ երեխայի ծննդյան վկայականի պատճենը, որը վավերացված է նոտարական կարգով կամ սոցիալական ապահովության բաժնի կողմից.

բ/ տեղեկանք բնակության վայրի և ընտանիքի կազմի մասին` տրված բնակշահագործման մարմինների կողմից.

գ/ քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման բաժնի /բյուրոյի/ տեղեկանքը` երեխայի ծննդյան վկայականում հոր մասին տեղեկություններ մտցնելու հիմքի վերաբերյալ.

դ/ քաղվածք անձնագրից:

12. Նպաստը նշանակվում է շրջանային /քաղաքային/ վարչակազմերի սոցիալական ապահովության բաժինը:

13. Նպաստի նշանակման համար դիմումը քննության է առնվում բոլոր անհրաժեշտ փաստաթղթերի ստացման օրվանից` 10-օրյա ժամկետում:

14. Նպաստի նշանակումը մերժելու մասին համապատասխան որոշում ընդունելուց հետո սոցիալական ապահովության բաժինը ոչ ուշ` որոշման ընդունման օրվանից սկսած 5-օրյա ժամկետում դիմողին գրավոր կամ բանավոր տեղյակ է պահում մերժման մասին` նշելով պատճառներն ու գանգատարկման կարգը, միևնույն ժամանակ դիմողին վերադարձնելով բոլոր փաստաթղթերը: Նպաստի նշանակման համար դիմումը և մերժման արձանագրությունը պահվում են սոցիալական ապահովության բաժնում:

15. Նպաստի նշանակման կամ մերժման մասին ընդունված որոշումը կարող է գանգատարկվել երկշաբաթյա ժամկետում` վերադասության կամ դատական կարգով: Նպաստի գործերը պահվում են մոր բնակության վայրի սոցիալական ապահովության բաժնում:

16. Սոցիալական ապահովության բաժինը նպաստի նշանակման օրվանից երկշաբաթյա ժամկետում միայնակ մորը տալիս է գրքույկ, որի ձևը սահմանում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության աշխատանքի և սոցիալական ապահովության պետական վարչությունը:

17. Նպաստը նշանակվում է դիմելու ամսվանից, սույն կանոնադրության 11-րդ կետում նշված բոլոր փաստաթղթերի ներկայացման դեպքում:

Փաստաթղթերը ոչ լրիվ ներկայացնելու դեպքում դիմողին գրավոր տեղյակ է պահվում լրացուցիչ փաստաթղթեր ներկայացնելու մասին, դրանք 3-ամսյա ժամկետում ներկայացնելու դեպքում նպաստ նշանակվում է դիմելու ամսվանից, իսկ նշված ժամկետն անցնելուց հետո` վերջին փաստաթղթերը ներկայացնելու ամսվանից:

Երեխա ծնվելու դեպքում նպաստը նշանակվում է երեխայի ծննդյան հաջորդ ամսվանից, եթե նպաստի նշանակման համար դիմում են երեխայի ծնվելուց հետո 3-ամսյա ժամկետում:

18. Այլ պետություններից մշտական բնակության համար Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունում վերաբնակված քաղաքացիներին միայնակ մայրերի համար սահմանված նպաստը նշանակվում է սույն կանոնադրությամբ նախատեսված կարգով, բայց ոչ շուտ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն ժամանելու օրվանից:

3. Նպաստի վճարման կարգը

19. Նպաստի սահմանված չափով վճարումը կատարում են սոցիալական ապահովության մարմինները:

20. Միայնակ մայրերին ամենամսյա նպաստը վճարվում է ընթացիկ ամսվա համար:

21. Միայնակ մոր` այլ բնակավայր մշտական բնակության համար տեղափոխվելու դեպքում նրա նախկին բնակության վայրից պահանջվում է նպաստի գործը, և նոր բնակության վայրում շարունակվում է նպաստի վճարումը` դրա դադարեցման պահից:

22. Նշանակված նպաստի գումարը մոր կողմից ժամանակին չպահանջվելու դեպքում, դիմումը ներկայացնելու, անցած ժամանակի համար վճարվում է ոչ ավելի, քան երեք տարվա համար: Նպաստներ նշանակող և վճարող մարմնի մեղքով ժամանակին չվճարված նպաստի գումարը վճարվում է անցած ժամանակի համար առանց որևէ ժամկետի սահմանափակման:

Այդ դեպքում նպաստի գումարը վճարվում է միանվագ:

23. Նպաստի վճարումը դադարեցնելու կամ վերականգնելու հանգամանքների առաջացման դեպքում /երեխայի` պետության լրիվ ապահովության տակ գտնվելու, մանկական հիմնարկներից հետ վերցնելու, երեխային որդեգրելու, հայրությունը ճանաչելու, երեխայի մահանալու և այլ դեպքերում/ նպաստի վճարումը դադարեցվում կամ վերականգնվում է նշված հանգամանքների առաջացմանը հաջորդող ամսվանից:

24. Նպաստ ստացող միայնակ մայրերը պարտավոր են սոցիալական ապահովության բաժնին տեղյակ պահել ընտանիքի կազմում տեղի ունեցած այն բոլոր փոփոխությունների մասին, որոնք ազդում են նպաստի վճարման վրա:

Միայնակ մոր երեխայի հայրությունը ճանաչելու և հորը վերաբերող տվյալները երեխայի ծննդյան մասին գրանցման ակտ մտցնելու դեպքում քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման բաժինը /բյուրոն/ երեխայի մոր բնակության վայրի սոցիալական ապահովության բաժնին հայտնում է երեխայի ծննդյան գրանցման ակտում փոփոխություն մտցնելու մասին:

25. Միայնակ մայրերի կողմից ակնհայտ ոչ ճիշտ տվյալներով փաստաթղթեր ներկայացվելու, նպաստի վճարման վրա ազդող հանգամանքները թաքցվելու հետևանքով նպաստի ավելի վճարված գումարները գանձվում են նպաստ նշանակող սոցիալական ապահովության բաժնի կամ դատարանի որոշմամբ` յուրաքանչյուր ամիս նպաստի 20 տոկոսի չափով կամ նպաստ ստացողի գրավոր համաձայնությամբ` ավելի չափով, մինչև նպաստի ավելի վճարված գումարի մարումը: Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով նպաստի ավելի վճարված գումարները կարող են հետ պահվել նաև մոր վաստակից, կրթաթոշակից կամ կենսաթոշակից:

26. Միայնակ մայրերին նպաստի վճարումը հերթական օրացուցային տարվա համար կատարվում է ընտանիքի կազմի մասին տեղեկանքի համաձայն:

Կ Ա Ն Ո Ն Ա Դ Ր ՈՒ Թ Յ ՈՒ Ն

1. Ընդհանուր դրույթներ

1. Մինչև 2 տարեկան երեխա ունեցող անձանց` երեխաներին խնամելու համար մասնակի վճարովի արձակուրդում գտնվելու դեպքում ամենամսյա պետական նպաստ /հետագայում` նպաստ/ ստանալու իրավունք ունեցող մայրերը նպաստի նշանակման համար կարող են դիմել մինչև երեխայի 2 տարին լրանալը:

2. Որդեգրված երեխայի խնամքի նպաստը նշանակվում և վճարվում է նրա որդեգրողին:

3. Նպաստի իրավունք ունեն նաև առանց մոր երեխաներ դաստիարակող հայրերը /մոր մահվան, ծնողական իրավունքներից զրկելու, երեխաների նկատմամբ մոր խնամքի բացակայության և այլ դեպքերում/, ինչպես նաև` երեխայի խնամակալը:

4. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունում բնակվող օտարերկրյա քաղաքացին կամ քաղաքացիություն չունեցող անձը, որն ունի մինչև 2 տարեկան երեխա, խնամքի նպաստի իրավունք ունի, եթե Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությամբ այլ բան չի նախատեսված:

2. Նպաստի նշանակման կարգը

5. Նպաստի նշանակման համար դիմումը ներկայացվում է ձեռնարկության, հիմնարկի, կազմակերպության /անկախ սեփականության ձևից/, ուսման վայրի վարչակազմին (ադմինիստրացիային), զորամասի հրամանատարությանը:

6. Նպաստի նշանակման համար դիմումին կցվում են`

ա/ մինչև 2 տարեկան երեխաների ծննդյան վկայականների պատճենները` վավերացված նոտարական կարգով կամ ձեռնարկության կողմից.

բ/ մինչև 2 տարեկան երեխային խնամելու համար արձակուրդում գտնվելու մասին հրամանի քաղվածքը:

3. Նպաստ ստանալու իրավունք ունեցող անձինք

7. Նպաստ ստանալու իրավունք ունեն`

ա/ ձեռնարկություններում, հիմնարկներում ու կազմակերպություններում /անկախ սեփականության ձևից/ աշխատող անձինք.

բ/ պետական ուսումնական հաստատությունների ցերեկային բաժանմունքներում սովորող անձինք.

գ/ զինծառայության մեջ գտնվող անձինք:

8. Նպաստ նշանակվում է այդ իրավունքը ծագելու օրվանից, բայց ոչ շուտ հղիության և ծննդաբերության արձակուրդը վերջանալուց հետո:

Մինչև երեխայի 2 տարեկան լրանալը նրան խնամելու համար արձակուրդի ժամանակաշրջանում ձեռնարկության, հիմնարկի, կազմակերպության լուծարման հետևանքով աշխատանքից ազատված անձանց` երեխայի խնամքի համար նպաստի վճարումը դադարեցվում է:

Գուրծազուրկի կարգավիճակ ստանալու դեպքում նպաստի վճարումը շարունակվում է նրա համար նախատեսված կարգով:

9. Նպաստ վճարվում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված չափով:

4. Նպաստի վճարումը

10. Նպաստի վճարումը կատարում են ձեռնարկությունները, հիմնարկները, կազմակերպությունները, զորամասերը, ուսումնական հաստատությունները:

11. Նշանակված նպաստի գումարը նպաստառուի կողմից ժամանակին չպահանջվելու դեպքում, դիմումը ներկայացնելիս, անցած ժամանակի համար վճարվում է ոչ ավելի քան մեկ տարվա համար:

Նպաստ նշանակող և վճարող մարմնի մեղքով ժամանակին չվճարված գումարը վճարվում է անցած ժամանակի համար, առանց ժամկետի սահմանափակման: Այդ դեպքում նպաստի գումարը վճարվում է միանվագ:

12. Նպաստի վճարումը դադարեցնելու կամ վերականգնելու հանգամանքների առաջացման դեպքում /երեխայի` պետության լրիվ ապահովության տակ գտնվելու, այլ անձի կողմից երեխայի որդեգրման, երեխայի 2 տարին լրանալու, երեխայի մահանալու և այլ դեպքերում/ նպաստի վճարումը դադարեցվում կամ վերականգնվում է այդպիսի հանգամանքների առաջացմանը հաջորդող օրվանից:

13. Նպաստի վճարումը սկսելու կամ դադարեցնելու հանգամանքների առաջացման դեպքում դրա չափը որոշվում է` այդպիսի հանգամանքներ առաջանալու ամսվա օրացուցային օրերի թվից ելնելով:

14. Նպաստ ստացողները նպաստի վճարման վրա ազդող բոլոր փոփոխությունների մասին պարտավոր են հայտնել այն նշանակող մարմնին:

15. Հղիության և ծննդաբերության արձակուրդի ժամանակաշրջանի օրերի ընթացքում դադարեցվում է նպաստի վճարումը:

16. Նպաստ ստացողների կողմից ակնհայտ ոչ ճիշտ տվյալներով փաստաթղթեր ներկայացվելու, նպաստի վճարման վրա ազդող հանգամանքները թաքցվելու հետևանքով նպաստի ավելի վճարված գումարները գանձվում են նպաստ նշանակող մարմնի կամ դատարանի որոշմամբ` յուրաքանչյուր ամիս նպաստի 20 տոկոսի չափով, կամ նպաստ ստացողի գրավոր համաձայնությամբ` ավելի չափով, մինչև ավելի վճարված նպաստի գումարի մարումը:

Նպաստի ավելի վճարված գումարները կարող են հետ պահվել նաև մոր վաստակից, կրթաթոշակից կամ կենսաթոշակից: