ԼԵՌՆԱՅԻՆ ՂԱՐԱԲԱՂԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

 

Օ Ր Ե Ն Ք Ը

 

ԼԵՌՆԱՅԻՆ ՂԱՐԱԲԱՂԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ նախագահԻ ՄԱՍԻՆ

 

Հոդված 1. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության նախագահը Հանրապետության բարձրագույն պաշտոնատար անձն է և գլխավորում է հանրապետության գործադիր իշխանությունը:

 

Հոդված 2. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության նախագահը ընտրվում է Գերագույն խորհրդի ընտրված պատգամավորների թվակազմի ձայների մեծամասնությամբ, գաղտնի քվեարկությամբ, երկու տարի ժամկետով:

Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության նախագահի հաջորդ ընտրությունները կիրականացվեն ընդհանուր, հավասար և ուղղակի ընտրական իրավունքի հիման վրա, գաղտնի քվեարկությամբ` հինգ տարի ժամկետով:

 

Հոդված 3. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության նախագահ կարող է ընտրվել 35 տարին լրացած, ընտրական իրավունք ունեցող և վերջին 10 տարում ԼՂՀ-ում մշտապես կամ առավելապես բնակվող ԼՂՀ յուրաքանչյուր քաղաքացի:

Միևնույն անձը չի կարող ավելի քան երկու անգամ անընդմեջ ընտրվել ԼՂՀ նախագահի պաշտոնում: Մեկ անգամից ավելի նախագահ չի կարող ընտրվել այն անձը, որը ընտրություններին նախորդող ժամանակաշրջանում առնվազն երկու ու կես տարի զբաղեցրել է նախագահի պաշտոնը:

 

Հոդված 4. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության նախագահը պաշտոնը ստանձնելիս ԼՂՀ ԳԽ հատուկ նիստում տալիս է հետևյալ երդումը.

«Ստանձնելով ԼՂՀ նախագահի պաշտոնը՝ երդվում եմ լինել Հանրապետության Սահմանադրության ու օրենքների պաշտպանության, անկախության ու ժողովրդավարության, քաղաքացիների անվտանգության, իրավունքների ու ազատությունների ապահովման երաշխավորը»:

 

Հոդված 5. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության նախագահը՝

1/ ներկայացնում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունը երկրի ներսում և միջազգային հարաբերություններում.

2/ ունի օրենսդրական նախաձեռնության իրավունք.

3/ մեկամսյա ժամկետում ստորագրում և հրապարակում է ԼՂՀ օրենքները:

Այդ ժամկետում ԼՂՀ նախագահը կարող է չստորագրել օրինագիծը և իր առարկություններով հանդերձ վերադարձնել ԼՂՀ ԳԽ` կրկնական քննարկման և քվեարկության համար: Եթե ԼՂՀ Գերագույն խորհուրդը ընտրված պատգամավորների ընդհանուր թվի ձայների մեծամասնությամբ նախագահի առարկություններին համապատասխան փոփոխություն է կատարում օրինագծում կամ նիստի մասնակիցների ձայների երկու երրորդի մեծամասնությամբ վերահաստատում է իր ընդունած օրինագիծը, ապա ԼՂՀ նախագահը հնգօրյա ժամկետում դրանք ստանալուց հետո պարտավոր է ստորագրել և հրապարակել օրենքը:

Եթե երկշաբաթյա ժամկետում ԼՂՀ նախագահը չի ստորագրում կամ հետ վերադարձնում օրինագիծը, ինչպես նաև սույն հոդվածի 3-րդ կետի երկրորդ մասով նախատեսված դեպքերում հնգօրյա ժամկետում չի ստորագրում օրինագիծը, ապա այն հրապարակվում է ԼՂՀ ԳԽ նախագահի ստորագրությամբ և ստանում օրենքի ուժ.

4/ ԼՂՀ Գերագույն խորհրդին ներկայացնում է ամենամյա հաղորդումներ հանրապետությունում տիրող քաղաքական, սոցիալ-տնտեսական իրավիճակի,ԼՂՀ Գերագույն խորհրդի կողմից ընդունված օրենքների և որոշումների կատարման ընթացքի մասին: Կարող է ուղերձներով դիմել ԼՂՀ ժողովրդին և ԼՂՀ Գերագույն խորհրդին:

ԼՂՀ ԳԽ որոշմամբ Գերագուն խորհրդում հանդես է գալիս արտահերթ հաղորդմամբ.

5/ կարող է հրավիրել ԼՂՀ Գերագույն խորհրդի արտահերթ նիստ կամ նստաշրջան.

6/ նշանակում և ազատում է ԼՂՀ կառավարության նախագահին, նրա համաձայնությամբ նշանակում և ազատում է կառավարության անդամներին, ընդունում է կառավարության հրաժարականը` եռօրյա ժամկետում իրազեկ պահելով ԼՂՀ Գերագույն խորհրդին: ԼՂՀ Գերագույն խորհուրդը ընտրված պատգամավորների ընդհանուր թվի ձայների մեծամասնությամբ հանրապետության նախագահին կարող է առաջարկել վերանայելու կառավարության, նրա նախագահի կամ կառավարության որևէ անդամի նշանակման հարցը:

ԼՂՀ նախագահը տասնհինգօրյա ժամկետում ԼՂՀ ԳԽ-ին իրազեկ է պահում նրա կողմից արված առաջարկությունն ընդունելու կամ այն մասին, որ ինքը կրկին պնդում է իր վճիռը: ԼՂՀ նախագահի կողմից իր ընդունած որոշումը պնդելու դեպքում ԼՂՀ ԳԽ-ը կարող է պատգամավորների ընդհանուր թվի ձայների երկու երրորդով դադարեցնել նշված պաշտոնատար անձանց լիազորությունները: Հանրապետության նախագահը պարտավոր է այդ անձանց ազատել զբաղեցրած պաշտոնից.

7/ ղեկավարում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության կառավարության գործունեությունը, կարող է նախագահել կառավարության նիստերում.

8/ ԼՂՀ Գերագույն խորհրդին թեկնածուներ է ներկայացնում ԼՂՀ Գերագույն դատարանի նախագահի, նրա տեղակալների,Գերագույն դատարանի անդամների, գլխավոր պետական արբիտրի պաշտոններում ընտրելու և ԼՂՀ Գլխավոր դատախազի պաշտոնում նշանակելու համար. ԼՂՀ գլխավոր դատախազին, դատախազության կոլեգիայի անդամներին շնորհում է դասային աստիճաններ, դատավորների որակավորման դասեր

9/ իրականացնում է արտաքին հարաբերությունների ընդհանուր ղեկավարումը, կնքում է ԼՂՀ միջազգային պայմանագրերը և օրենքով նախատեսված դեպքերում դրանք ներկայացնում ԼՂՀ ԳԽ վավերացմանը.

10/ նշանակում և հետ է կանչում օտարերկրյա պետություններում ու միջազգային կազմակերպություններին առընթեր ԼՂՀ դիվանագիտական ներկայացուցիչներին.

11/ ընդունում է օտարերկրյա պետությունների դիվանագիտական ներկայացուցիչների հավատարմագրերը և հետկանչագրերը.

12/ գլխավորում է ԼՂՀ անվտանգության խորհուրդը, հանդիսանում է զինված ուժերի գլխավոր հրամանատարը, նշանակում է զինված ուժերի բարձրագույն հրամանատարական կազմը.

13/ անհրաժեշտ միջոցներ է ձեռնարկում ԼՂՀ և նրա քաղաքացիների պաշտպանության ու անվտանգության ապահովման համար.

14/ Հանրապետության վրա զինված հարձակման դեպքում որոշում է ընդունում զինված ուժերի օգտագործման մասին, իսկ արտաքին վտանգի առկայության դեպքում հայտարարում է ռազմական դրություն Հանրապետության ողջ տարածքում կամ առանձին շրջաններում: Նշված դեպքերում կարող է հայտարարել ընդհանուր կամ մասնակի զորահավաք:

Լայնածավալ աղետի դեպքում կամ այլ արտակարգ իրավիճակներում, ելնելով վիճակի արագ կարգավորման և օրինականության վերականգնման անհրաժեշտությունից, կարող է հայտարարել մինչև երեք ամիս տևողությամբ արտակարգ դրություն, որի ժամկետը երկարաձգվում է ԼՂՀ Գերագույն խորհրդի համաձայնությամբ: Զինված ուժերի օգտագործման, ռազմական կամ արտակարգ դրություն հայտարարելու մասին որոշումները ոչ ուշ, քան քառասունութ ժամվա ընթացքում ներկայացնում է ԳԽ հաստատմանը:

Պատերազմական վիճակի, ռազմական և արտակարգ դրության կարգավիճակը սահմանվում է օրենքով.

15/ ընդունում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության քաղաքացիության մեջ, լուծում ապաստան տալու հարցը, ներում է շնորհում Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության դատարանների կողմից դատապարտված քաղաքացիներին.

16/ բեկանում է ԼՂՀ կառավարության, ԼՂՀ առանձին նախարարությունների, ԼՂՀ պետական կոմիտեների, մյուս գերատեսչությունների, տեղական մարմինների գործադիր կոմիտեների ընդունած այն որոշումները, որոնք հակասում են ԼՂՀ Սահմանդրությանը, ԼՂՀ օրենքներին, ԼՂՀ Գերագույն խորհրդի որոշումներին և իր հրամանագրերին.

17/ պարգևատրում է ԼՂՀ շքանշաններով և մեդալներով, շնորհում պատվավոր կոչումներ, բարձրագույն զինվորական կոչումներ և դիվանագիտական դասեր.

18/ իրականացնում է ԼՂՀ օրենքներով սահմանված այլ լիազորություններ:

(5-րդ հոդվածը լրաց. 09.11.1995թ.)

 

Հոդված 6. ԼՂՀ նախագահը ԼՂՀ Սահմանադրության, ԼՂՀ օրենքների և Գերագույն խորհրդի որոշումների հիման վրա իր լիազորությունների սահմաններում հրապարակում է հրամանագրեր և կարգադրություններ::

ԼՂՀ նախագահի հրամանագրերը պարտադիր են կատարման ԼՂՀ ամբողջ տարածքում:

ԼՂՀ նախագահի հրամանագրերը չեն կարող հակասել ԼՂՀ Սահմանադրությանը, ԼՂՀ օրենքներին և ԼՂՀ Գերագույն խորհրդի որոշումներին:

Նախագահի այն հրամանագրերը և կարգադրությունները, որոնք հակասում են ԼՂՀ Սահմանադրությանը և օրենքներին, Գերագույն դատարանի եզրակացության հիման վրա բեկանվում են Գորագուն խորհրդի կողմից:

 

Հոդված 7. ԼՂՀ Գերագույն խորհրդի նախագահը զբաղեցնում է ԼՂՀ նախագահի պաշտոնը, եթե ԼՂՀ նախագահը՝

1/ հրաժարական է տվել.

2/ չի կարող շարունակել իր լիազորությունների կատարումը.

3/ օրենքով սահմանված կարգով պաշտոնանկ է արվել:

ԼՂՀ նախագահի կողմից իր լիազորությունները շարունակելու անհնարինության հարցը լուծում է ԼՂՀ Գերագույն խորհուրդը պատգամավորների ընդհանուր թվի ձայների մեծամասնությամբ` նրա դիմումի հիման վրա կամ ելնելով ստեղծված հանգամանքներից:

Միաժամանակ ԼՂՀ նախագահի և ԼՂՀ Գերագույն խորհրդի նախագահի կողմից իրենց լիազորությունների կատարման անհնարինության դեպքում ԼՂՀ նախագահի պաշտոնը զբաղեցնում է ԼՂՀ կառավարության նախագահը:

 

Հոդված 8. ԼՂՀ նախագահը կարող է պաշտոնանկ արվել, եթե մեղավոր է ճանաչվել հայրենիքին դավաճանելու, կաշառակերության կամ այլ հանցագործությունների կատարման մեջ:

ԼՂՀ նախագահին պաշտոնանկ անելու հարցը նախապես քննարկում է ԼՂՀ ԳԽ-ը և ընտրված պատգամավորների ընդհանուր թվի ձայների մեծամասնությամբ որոշում է կայացնում հարցը հանձնել ԼՂՀ Գերագույն դատարան՝ եզրակացություն տալու համար: ԼՂՀ նախագահին պաշտոնանկ անելու որոշումը կայացնում է ԼՂՀ Գերագույն խորհուրդը՝ ընտրված պատգամավորների ընդհանուր թվի ձայների երկու երրորդով, ԼՂՀ Գերագույն դատարանի եզրակացության հիման վրա:

 

Հոդված 9. ԼՂՀ նախագահի անձը անձեռնմխելի է և պաշտպանվում է օրենքով:

 

Հոդված 10. ԼՂՀ նախագահին սպասարկելու և պահելու կարգը, աշխատավարձի չափը սահմանում է ԼՂՀ Գերագույն խորհուրդը:

 

Հոդված 11. ԼՂՀ նախագահը չի կարող լինել ԼՂՀ որևէ խորհրդի պատգամավոր:

ԼՂՀ նախագահը իր պաշտոնավարության ընթացքում չի կարող լինել որևէ հասարակական-քաղաքական կազմակերպության անդամ և զբաղեցնել այլ պաշտոններ, բացառությամբ օրենքով նախատեսված դեպքերի:

 

ԼՂՀ Գերագույն խորհրդի նախագահԻ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՏԱՐ՝	Կ.ԲԱԲՈՒՐՅԱՆ
ԼՂՀ ԳԵՐԱԳՈՒՅՆ ԽՈՐՀՐԴԻ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐ`	Վ. ՀԱԿՈԲՅԱՆ
21 դեկտեմբերի 1994 թվականի, քաղ. Ստեփանակերտ